Oko ludzkie jest w przybli\u017ceniu kul\u0105 o \u015brednicy 25 milimetr\u00f3w. Sze\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni pozwala oku porusza\u0107 si\u0119 w ka\u017cd\u0105 stron\u0119 (rys.1). Z pozoru oko przypomina bardzo aparat fotograficzny (rys.2) – posiada soczewk\u0119 rzucaj\u0105c\u0105 pomniejszony, odwr\u00f3cony obraz oddalonego przedmiotu (obiektu) na wra\u017cliw\u0105 na \u015bwiat\u0142o tyln\u0105, wewn\u0119trzn\u0105 jego powierzchni\u0119 zwan\u0105 siatk\u00f3wk\u0105.<\/p>\n
System optyczny<\/strong><\/p>\n Nastawianie ostro\u015bci do widzenia na bli\u017csz\u0105 odleg\u0142o\u015b\u0107 nie jest osi\u0105gane przez zmian\u0119 odleg\u0142o\u015bci mi\u0119dzy soczewka a siatk\u00f3wk\u0105 – tak jak to si\u0119 dzieje w aparacie fotograficznym – ale przez zmian\u0119 zdolno\u015bci skupiaj\u0105cej soczewki. Mo\u017cliwe jest to dzi\u0119ki soczewce w oku, sk\u0142adaj\u0105cej si\u0119 z elastycznych warstw i mi\u0119\u015bni rz\u0119skowych, kt\u00f3re umo\u017cliwiaj\u0105 zmian\u0119 skupienia soczewki przez uczynienie jej bardziej okr\u0105g\u0142\u0105. Oko chronione jest zewn\u0119trzn\u0105 pow\u0142ok\u0105 zwan\u0105 tward\u00f3wk\u0105. Zbudowana jest ona z g\u0119stych w\u0142\u00f3kien \u0142\u0105cznotkankowych. Pomi\u0119dzy tward\u00f3wk\u0105 i siatk\u00f3wk\u0105 jest jeszcze inna pow\u0142oka, zwana naczyni\u00f3wk\u0105, kt\u00f3ra zawiera liczne naczynia krwiono\u015bne zaopatruj\u0105ce oko w tlen i sk\u0142adniki od\u017cywcze.<\/p>\n Rys. 1 Umocowanie ga\u0142ki ocznej przez mi\u0119\u015bnie umo\u017cliwiaj\u0105ce poruszanie ni\u0105<\/em><\/p>\n Rys. 2 Przekr\u00f3j oka prawego widziany z g\u00f3ry<\/em><\/p>\n Z przodu tward\u00f3wka jest prze\u017aroczysta i nazywa si\u0119 rog\u00f3wk\u0105. Za rog\u00f3wk\u0105 i zaraz bezpo\u015brednio przed soczewk\u0105 znajduje si\u0119 okr\u0105g\u0142a zas\u0142ona zwana t\u0119cz\u00f3wk\u0105. T\u0119cz\u00f3wka mo\u017ce przybiera\u0107 bardzo r\u00f3\u017cne kolory \u2013 to od ich barwy wzi\u0119\u0142y si\u0119 kolory oczu. W centrum oka znajduje si\u0119 otw\u00f3r nazwana \u017arenic\u0105. Otw\u00f3r dzia\u0142a jak przys\u0142ona. Poprzez zr\u00f3\u017cnicowanie swojej \u015brednicy, \u017arenica mo\u017ce w pewnym stopniu kontrolowa\u0107 ilo\u015b\u0107 \u015bwiat\u0142a, kt\u00f3re wpada do oka. Cz\u0119\u015b\u0107 oka mi\u0119dzy rog\u00f3wk\u0105 i soczewk\u0105 jest wype\u0142niona s\u0142onym p\u0142ynem zwanym ciecz\u0105 wodnist\u0105. Pomi\u0119dzy soczewk\u0105 i siatk\u00f3wk\u0105 oko wype\u0142nione jest galaretowat\u0105 substancj\u0105 zwan\u0105 cia\u0142em szklistym. Utrzymuje ona kszta\u0142t oka.<\/p>\n Pr\u0119ciki i czopki<\/strong><\/p>\n Siatk\u00f3wka jest pocz\u0105tkiem systemu nerwowego prowadz\u0105cego do m\u00f3zgu. Sk\u0142ada si\u0119 ona z wi\u0119cej ni\u017c stu milion\u00f3w \u015bwiat\u0142oczu\u0142ych ko\u0144c\u00f3wek nerwowych dwojakiego rodzaju. Z powodu swojego kszta\u0142tu s\u0105 one nazwane pr\u0119cikami i czopkami (rys. 3). Pr\u0119cik\u00f3w jest oko\u0142o 120 milion\u00f3w, natomiast czopk\u00f3w oko\u0142o 6 milion\u00f3w. Pr\u0119ciki s\u0105 rozmieszczone na ca\u0142ej siatk\u00f3wce, poza \u017c\u00f3\u0142t\u0105 plamk\u0105, w centrum osi wzrokowej. Miejsce to zwane jest r\u00f3wnie\u017c do\u0142kiem \u015brodkowym. Czopki skoncentrowane s\u0105 w\u0142a\u015bnie w \u017c\u00f3\u0142tej plamce i wyst\u0119puj\u0105 do\u015b\u0107 rzadko w pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci siatk\u00f3wki. Nerw wzrokowy \u0142\u0105czy siatk\u00f3wk\u0119 z m\u00f3zgiem, dok\u0142adniej z kor\u0105 wzrokow\u0105. W miejscach gdzie nerw wzrokowy wchodzi do oka, nie wyst\u0119puj\u0105 ani pr\u0119ciki ani czopki, a miejsce to nazywa si\u0119 \u015blep\u0105 plamk\u0105. Cz\u0119\u015b\u0107 m\u00f3zgu, kt\u00f3ra jest odpowiedzialna za percepcj\u0119 wizualn\u0105, jest umiejscowiona na powierzchni po obu stronach szczeliny, kt\u00f3ra oddziela obie p\u00f3\u0142kule m\u00f3zgu w okolicach potylicznych kory m\u00f3zgowej.<\/p>\n Rys. 3 Uproszczony schemat budowy siatk\u00f3wki oka<\/em><\/p>\n Materia\u0142y \u017ar\u00f3d\u0142owe: Narz\u0105d wzroku umo\u017cliwia nam zdobywanie bardzo du\u017cej ilo\u015bci informacji o otoczeniu. Dzi\u0119ki niemu mo\u017cemy bezpiecznie porusza\u0107 si\u0119 w przestrzeni. Mo\u017cemy analizowa\u0107 obserwowan\u0105 sytuacj\u0119 i podejmowa\u0107 odpowiednie kroki.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1382,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[184,186,192,185,194,196,183,187,188,195,191,189,193,190],"class_list":["post-1381","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-technika-swietlna","tag-budowa-oka","tag-cialo-szkliste","tag-ciecz-wodnista","tag-miesnie","tag-naczyniowka","tag-nerw-wzrokowy","tag-oko","tag-rogowka","tag-siatkowka","tag-slepa-plamka","tag-soczewka","tag-teczowka","tag-twardowka","tag-zrenica"],"yoast_head":"\n![\"Umocowanie](\"\/pts\/img\/oko-miesnie.gif\")
<\/p>\n![\"Przekr\u00f3j](\"\/pts\/img\/oko-budowa.jpg\")
<\/p>\n![\"Uproszczony](\"\/pts\/img\/oko-siatkowka.jpg\")
<\/p>\n
\n[1] Correspondence Course Lighting Application \u201eVision\u201d, Philips Lighting B.V.,1985
\n[2] Wieczes\u0142aw Demidow \u201cPatrze\u0107 i widzie\u0107\u201d, NOT-SIGMA, Warszawa 1989
\n[3] Multimedialna Encyklopedia Powszechna \u201eWiem 2001\u201d, www.wiem.onet.pl
\n[4] \u201eTechnika \u015awietlna \u201898\u201d, artyku\u0142 Agnieszki Wolskiej \u201ePsychofizjologia widzenia\u201d s. 135, Polski Komitet O\u015bwietleniowy, Stowarzyszenie Elektryk\u00f3w Polskich, Warszawa 1998
\n[5] materia\u0142y udost\u0119pnione przez dr in\u017c. Ma\u0142gorzat\u0119 G\u00f3rczewsk\u0105
\n[6] materia\u0142y prezentacyjne Philips Lighting<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"